مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران در پیامی به مناسبت روز بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی، شاهنامه را «شناسنامه تاریخی و فرهنگی ملت ایران» توصیف کرد و با تاکید بر پیوند خرد، عدالت و پهلوانی در فرهنگ ایرانی، از فردوسی به عنوان پاسدار هویت و زبان فارسی یاد کرد.
متن پیام رئیس جمهوری به شرح زیر است:
به نام خداوند جان و خرد
ایران، سرزمین دانایان و دلیران است؛ سرزمینی که پهلوانانش تنها با شمشیر شناخته نمی شوند، بلکه خرد، وفاداری، جوانمردی و فداکاری، آنان را جاودانه کرده است. این جاودانگی، اما جز با روایت حکیمان و سخنورانی که پاسدار حافظه تاریخی این ملت بوده اند، ممکن نمی شد؛ و در بین آنان، نام حکیم ابوالقاسم فردوسی همچون قله ای بلند بر تارک فرهنگ ایران می درخشد.
فردوسی بزرگ، با آفرینش شاهنامه، تنها یک منظومه حماسی نسرود؛ او روح ایران را در کلمات دمید و شناسنامه تاریخی و فرهنگی ملتی را رقم زد که قرن ها و هزاره ها در تندباد حوادث ایستادگی کرده است. شاهنامه، روایت نبرد خیر و شر، آزادگی و بیداد، خرد و جهل است؛ کتابی که فرهنگ ایرانی و زبان پارسی را به استواری دماوند نگاه داشت و میان نسل های ایرانی، از روز گذشته تا امروز، پیوندی ناگسستنی برقرار کرد. آن «کاخ بلند» که فردوسی از سخن بنا نهاد، نه فقط از باد و باران روزگار گزند ندید، بلکه پناهگاه هویت ایرانی شد.
حکیم توس به درستی دریافته بود که آن چه یک تمدن را جاودانه می کند، پیوند شجاعت با خرد است. از همین رو، پهلوانان شاهنامه، نه فقط جنگاور، بلکه صاحبان درایت و اخلاق اند. فردوسی این حکمت را از ژرفای فرهنگ ایرانی برگرفت و با معارف اسلامی، بخصوص سنت شیعی درآمیخت؛ سنتی که در آن پهلوانی در پیوند با عدالت، وفاداری و دفاع از حقیقت است.
از همین منظر است که حماسه فردوسی توانست میان پهلوانان اسطوره ای و ملی ایران، با پهلوانان دینی و مذهبی این سرزمین پیوندی ماندگار برقرار کند؛ پیوندی که از رستم و گیو و سیاوش و کاوه، تا نام و مرام امیرالمؤمنین علی و فرزندان و پیروان راستین ایشان، بر محور جوانمردی، عدالت و دفاع از مظلوم معنا می یابد. در نگاه فردوسی، پهلوانی تنها قدرت نیست، بلکه فضیلت است؛ و این همان حقیقتی است که در فرهنگ ایرانی و شیعی ما امتداد یافته است.
امروز هم ایران، عرصه درخشش پهلوانانی بزرگ و بی ادعاست؛ پهلوانانی که در مقابل ظلم و تعدی بیدادگران زمانه با فداکاری و خردورزی خویش، امنیت، عزت و سرافرازی این ملت را پاس می دارند. اینجانب در روز بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی و پاسداشت زبان فارسی، با ادای احترام به همه حافظان و نگاهبانان ایران و فرهنگ ایرانی اسلامی، یقین دارم که آیندگان، از پهلوانان روزگار ما هم همان گونه سخن خواهند اظهار داشت که فردوسی از پهلوانان جاودان ایران سخن به میان آورد.
مسعود پزشکیان
رئیس جمهوری اسلامی ایران
بطور خلاصه این جاودانگی، اما جز با روایت حکیمان و سخنورانی که پاسدار حافظه تاریخی این ملت بوده اند، ممکن نمی شد؛ و در میان آنان، نام حکیم ابوالقاسم فردوسی همچون قله ای بلند بر تارک فرهنگ ایران می درخشد.
فردوسی بزرگ، با آفرینش شاهنامه، تنها یک منظومه حماسی نسرود؛ او روح ایران را در کلمات دمید و شناسنامه تاریخی و فرهنگی ملتی را رقم زد که قرن ها و هزاره ها در تندباد حوادث ایستادگی کرده است. فردوسی این حکمت را از ژرفای فرهنگ ایرانی برگرفت و با معارف اسلامی، به خصوص سنت شیعی درآمیخت؛ سنتی که در آن پهلوانی در پیوند با عدالت، وفاداری و دفاع از حقیقت است.
از همین منظر است که حماسه فردوسی توانست میان پهلوانان اسطوره ای و ملی ایران، با پهلوانان دینی و مذهبی این سرزمین پیوندی ماندگار برقرار کند؛ پیوندی که از رستم و گیو و سیاوش و کاوه، تا نام و مرام امیرالمؤمنین علی و فرزندان و پیروان راستین ایشان، بر محور جوانمردی، عدالت و دفاع از مظلوم معنا می یابد.
منبع: هنر شهر