حسین عبدالهی کارگردان نمایش «سر سرخ» که بمناسبت ایام محرم به زودی در مجموعه تئاترشهر روی صحنه می رود، در گفتگو با گزارشگر مهر درباره ی داستان این نمایش توضیح داد: داستان «سِر سرخ» درباره ی یک طبیب ایرانی است که به «جام فراموشی» پناه برده است. این شخصیت از سرزمینی می آید که روزگاری سرشار از زیبایی و آبادانی بوده، اما در اثر رخدادها و اتفاقاتی که بر آن گذشته، گرفتار ویرانی و دگرگونی شده است. این طبیب در حقیقت به واسطه خاطرات و قصه هایی که از آن سرزمین با خود دارد، درگیر نوعی رنج و فراموشی شده و در نهایت به کوفه پناه می برد.
وی افزود: در مقابل این طبیب، شخصیتی به نام دبیر قرار دارد؛ فردی که برعکس او، سرشار از امید است و باور دارد اتفاقات خوبی در پیش خواهد بود. این دبیر نامه های خیلی از جانب مردم کوفه برای امام حسین (ع) نوشته و بازهم امیدوار است که امام حسین (ع) به این دعوت پاسخ دهد و وارد این سرزمین شود. در حقیقت او در پی آنست که طبیب برایش معجونی فراهم آورد تا بتواند هرچه بیشتر و بیشتر نامه نگاری کند و این امید را زنده نگه دارد.
این کارگردان با اشاره به ساختار روایی اثر اظهار داشت: در این نمایش، ما با ۲ شخصیت اصلی یعنی طبیب و دبیر مواجه هستیم و روایت از نظر این ۲ پیش می رود. در حقیقت، نمایش از دل مواجهه این ۲ شخصیت با مفاهیم «جام فراموشی» و «پشیمانی» شکل می گیرد؛ جایی که هیچ کدام از این ۲ چاره، درمان دردهای آنها نیست. ما از خلال نگاه این ۲ شخصیت وارد واقعه کربلا می شویم و بعد از عبور از آن، روایت به زمان امروز پیوند می خورد.
عبدالهی درباره ی رویکرد اجرائی این اثر نیز توضیح داد: با عنایت به موضوع نمایش که به واقعه کربلا ارجاع دارد و با این حال به قصه های ایران باستان نیز گریز می زند، ما سعی کردیم از شیوه های نمایش های ایرانی مانند پرده خوانی، نقالی و همین طور از فرم ها و روشهای فنی تعزیه بهره ببریم. این شیوه ها در حقیقت به ما کمک کردند تا روایت نمایش شکل اجرائی خودرا پیدا کند و مخاطب بتواند بوسیله این فرم ها با محتوا ارتباط برقرار کند.
وی اضافه کرد: اساساً این اثر قبل از آنکه فقط یک تمرین اجرائی باشد، یک کار پژوهشی بوده است. ما از دل این تحقیق ها به روشهای فنی اجرائی رسیدیم و فرم غائی نمایش نیز برمبنای همین تجربه های پژوهشی شکل گرفت. ازاین رو میتوان گفت شکل فعلی اجرا، حاصل یک روند مطالعه و جست وجو در شیوه های نمایشی ایرانی است.
کارگردان «سر سرخ» با تکیه بر غیرکلیشه ای بودن اثر تصریح کرد: با توجه به این که این کار قبل تر نیز اجرا شده و بازخورد مخاطبان را دریافت کرده ایم، می توانم بگویم این اثر به هیچ عنوان کلیشه ای نیست. برای اینکه از دل پژوهش شکل گرفته و فرم اجرائی آن نیز بر همین مبنا طراحی شده است. نمایش بگونه ای طراحی شده که روایت خودرا به آسانی و با سرعت با تماشاگر در بین می گذارد و مخاطب را با خود همراه می کند.
وی افزود: تماشاگران این اثر، چه کسانیکه علاقه مندی مذهبی دارند و چه افرادی که چنین دغدغه ای ندارند، به واسطه تکنیکها و فرم اجرائی نمایش با اثر همراه می شوند. البته برای مخاطبانی که دغدغه های مذهبی دارند، این نمایش می تواند تجربه ای دلنشین تر و جذاب تر باشد.
عبدالهی در بخش دیگری از این گفتگو درباره ی دست اندرکاران و حامیان تولید این اثر اظهار داشت: این نمایش محصول مشترک خانه تئاتر حوزه هنری اصفهان و تالار هنر دفتر تخصصی هنرهای نمایشی شهرداری اصفهان است. پیش از این نیز با حمایت این ۲ مجموعه، نمایش را در اصفهان اجرا کرده بودیم و الان نیز در اجرای تهران، این ۲ نهاد بازهم از اثر حمایت می کنند. همین طور حوزه هنری و مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری کشور نیز از حامیان اجرای تهران این اثر هستند.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت پژوهش در تولید آثار نمایشی اظهار داشت: برای تولید نمایش های مذهبی و آئینی و اساساً هر نوع اجرای نمایشی، پژوهش و نظریه های اجرائی نقش خیلی مهمی دارند. رویکرد های نوین اجرائی کمک می کنند تا فرم ارایه اثر برای مخاطب جذاب تر شود. در حقیقت اگر بتوانیم فرم های سنتی نمایش های آئینی را با نگاه جدید و پژوهش محور بازآفرینی نماییم، امکان جذب مخاطب بیشتر فراهم خواهد شد.
این کارگردان تاکید کرد: نمایش های آئینی و سنتی ما دارای فرم های خیلی ارزشمندی هستند. با تشکیل تغییرات فرمی، دمیدن روح تازه و بروزرسانی این ساختارها، میتوان اجراهایی تماشایی تر و جذاب تر خلق کرد. هدف ما نیز همین است که از دل جذابیت فرمی، مفاهیم و محتوا را بهتر و دلنشین تر به مخاطب منتقل نماییم.
وی در انتها اظهار داشت: در مجموع، هر نوع تولید فرهنگی که از دل فرهنگ، قصه ها، مراسم ها و مناسک خود ما برآمده باشد، اگر با نگاه پژوهشی و رویکرد های نوین اجرائی همراه شود، می تواند مخاطب بیشتری جذب نماید. تئاتر در این راه نقش برجسته ی دارد؛ هم در حفظ و تقدیر این میراث و هم در به روز کردن و کارآمد کردن آن برای مخاطب امروز. در دل نمایش های ایرانی و تعزیه نیز تکنیکها و شیوه های خیلی ارزشمندی وجود دارد که با استفاده پژوهشی از آنها میتوان به اجراهای معاصر، جذاب تر و دیدنی تری دست پیداکرد.
نمایش «سر سرخ» به نویسندگی امیر صفایی پور و کارگردانی حسین عبدالهی از ۷ تا ۲۶ تیر در کارگاه نمایش مجموعه تئاترشهر روی صحنه است.
محمد ترابی و فرزاد قاسمی گروه بازیگران این نمایش را می سازند.
بطور خلاصه این دبیر نامه های بسیاری از جانب مردم کوفه برای امام حسین (ع) نوشته و بازهم امیدوار است که امام حسین (ع) به این دعوت پاسخ دهد و وارد این سرزمین شود. البته برای مخاطبانی که دغدغه های مذهبی دارند، این نمایش می تواند تجربه ای دلنشین تر و جذاب تر باشد. عبدالهی در بخش دیگری از این گفتگو درباره ی ی دست اندرکاران و حامیان تولید این اثر گفت: این نمایش محصول مشترک خانه تئاتر حوزه هنری اصفهان و تالار هنر دفتر تخصصی هنرهای نمایشی شهرداری اصفهان است. تئاتر در این راه نقش برجسته ی دارد؛ هم در حفظ و تقدیر این میراث و هم در به روز کردن و کارآمد کردن آن برای مخاطب امروز.
منبع: هنر شهر